Tüberkülozla Mücadelede Başarı: Türkiye’de Vaka Sayıları Yarıdan Fazla Azaldı

İl Sağlık Müdürlüğü, 24 Mart Dünya Tüberküloz Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, tüberkülozun (verem) hâlâ dünya genelinde en ölümcül bulaşıcı hastalıklardan biri olmaya devam ettiğine dikkat çekti. Açıklamada, hastalığın erken teşhis ve düzenli tedaviyle tamamen iyileştirilebildiği vurgulandı.

Tüberkülozun, Mycobacterium tuberculosis adlı bakteri nedeniyle ortaya çıktığı ve en sık akciğerleri etkilediği belirtildi. Hastalığın, özellikle akciğer tutulumunda, öksürük ve hapşırık yoluyla havaya yayılan damlacıklarla bulaştığı, kapalı ortamlarda uzun süre temasın riski artırdığı ifade edildi.

Tarihi Dönüm Noktası: 24 Mart 1882

Açıklamada, Robert Koch’un 24 Mart 1882’de bu bakteriyi keşfetmesinin, hastalığın tanı ve tedavisinde bir dönüm noktası olduğu hatırlatıldı. Bu nedenle her yıl 24 Mart’ın Dünya Tüberküloz Günü olarak anıldığı ifade edildi.

Küresel Tablo Endişe Verici

Dünya genelinde her gün yaklaşık 29 bin kişinin tüberküloza yakalandığı, 3 binden fazla kişinin ise hayatını kaybettiği bildirildi. Ancak 2000–2024 yılları arasında uygulanan etkin programlarla yaklaşık 83 milyon hayatın kurtarıldığına dikkat çekildi.

Türkiye’de Önemli Başarı

Türkiye’de yürütülen Ulusal Tüberküloz Kontrol Programı sayesinde hasta sayısında ciddi düşüş sağlandı.
2005 yılında 20 bin 535 olan vaka sayısının 2024’te 9 bin 27’ye düştüğü, insidansın ise yüz binde 29,4’ten 10,4’e gerilediği açıklandı.

Ayrıca Türkiye’de tüberküloz tanı, tedavi ve takip hizmetlerinin tamamen ücretsiz sunulduğu ve gerekli ilaçların devlet tarafından temin edildiği belirtildi.

Tedavide Yeni Yaklaşımlar

2006’dan bu yana uygulanan Doğrudan Gözetimli Tedavi (DGT) ile hastaların ilaçlarını düzenli kullanmasının sağlandığı ifade edildi. Teknolojik gelişmelerle birlikte Video Gözetimli DGT uygulamasının da devreye alındığı aktarıldı.

Özellikle ilaca dirençli tüberküloz hastaları için geliştirilen 6 aylık kısa süreli yeni tedavi rejimlerinin, tedavi süresini kısaltarak hasta uyumunu artırmasının hedeflendiği bildirildi.

Hastalara Sosyal Destek

Tüberküloz hastalarının yaşadığı ekonomik ve psikososyal zorluklara da değinilen açıklamada, 2018’den bu yana hastalara aylık nakdi destek sağlandığı belirtildi. Bu uygulamanın Dünya Sağlık Örgütü tarafından “iyi uygulama örneği” olarak gösterildiği kaydedildi. 2025 yılı içinde 3 bin 439 hastanın bu destekten yararlandığı açıklandı.

“Veremsiz Türkiye” Hedefi

İl Sağlık Müdürü Dr. Mustafa Serhat Küçükcoşkun, tüberkülozla mücadelenin yalnızca sağlık hizmetleriyle değil, toplumun bilinçlendirilmesi ve sosyal destekle mümkün olduğunu belirterek, “Verem hastalığı olmayan Türkiye” hedefi doğrultusunda çalışmaların kararlılıkla sürdürüldüğünü ifade etti.

Yetkililer, erken tanı, düzenli tedavi ve toplumsal farkındalığın artırılmasının hastalıkla mücadelede en kritik unsurlar olduğunun altını çizdi.